Üroloji Uzmanımız Op. Dr. Hakan Akdere çocuklarda görülen idrar yolu enfeksiyonları hakkında açıklamalar yaptı.
İDRAR YOLLARI ENFEKSİYONLARI ÇOCUKLUK ÇAĞINDA GÖRÜLÜR
Üroloji Uzmanımız Op.Dr Hakan Akdere ufak çocukların sabun ve banyo köpükleri ile yıkandığı zaman idrar yolları enfeksiyonlarına kapılabildiklerini belirterek "Çocuğunuzu yıkadığınız sabun idrar yolları enfeksiyonlarına neden olabilir. İdrar yolları enfeksiyonları çocukluk çağında, üst solunum yolu enfeksiyonlarından sonra en sık görülen sağlık problemidir. Hem erkeklerde hem de kızlarda ve her yaş grubu çocukta sıklıkla rastlanan bu şikayetler, zamanında belirlenip tedavi yapılmadığı takdirde böbrek yetmezliğinden hipertansiyona, kansızlıktan büyüme geriliğine kadar pek çok kalıcı hasara neden olabilir. Çocuklarda genital bölgenin sabunla değil su ile yıkanması, ergenlik öncesi köpüklü sabunlar kullanılmaması gibi alınacak birkaç tedbir ile bu rahatsızlıkların önüne geçebilirler." dedi.
ÜRİNER SİSTEM ENFEKSİYORLARI
İdrar yolu enfeksiyonlarının ne anlama geldiği hakkında konuşan Akdere "Üniter sistem enfeksiyonu böbrekler ve mesanenin iltihabıdır. Mesanenin iltihabına 'sistit' böbreklerin iltihabına ise 'pyelonefrit' denir. Çocuğunuzu yıkadıgınız sabun idrar yolları enfeksiyonlarına neden oLabilir. Pyelonefrit sistitten daha az görülmesine rağmen daha fazla zarar vericidir. Sıklıkla idrarın dışarı atıldığı kanal dışındaki ciltten bakterilerin mesaneye ulaşması ile oluşur. İdrar yolu iltihabını tedavi etmek böbrekleri korumak açısından önemlidir. Üriner sistem enfeksiyonları 5 yaşından küçük ateşli çocukların yüzde 2'sinde saptanır 1 yaşından küçük ateşli çocuklarda kızların yüzde 8'inde erkeklerin yüzde 3'ünde ateşin nedeni üriner sistem enfeksiyonlarıdır." diye konuştu
İDRAR YOLU İNTİHAPLARININ ETKENLERİ
İdrar yolu intihaplarının etkenlerinin bakteriler olduğunu belirten Akdere, "Bakteri mesaneye idrarın dışarı atıldığı kanaldan girer. Genelde üretra girişini tahriş eden etkenler bilinen tahriş edici maddeler, banyo köpükleri ve şampuanlardır. Bakterilerin buradan içeri girmesini de kolaylaştırır. Bazı risk faktörleri çocuklarda üriner sistem enfeksiyonuna zemin hazırlar. İdrarın mesaneden üreterler boyunca böbreğe doğru anormal geri kaçışı üriner sistem tıkanıklıkları çeşitli anatomik ve fonksiyonel bozukluklar ile enfeksiyona yatkınlık görülebilir. Yabancı cisimler mesaneye üreterlere yerleştirilen kateterler kabızlık banyo köpükleri ve sünnetsiz erkek çocuklarda fimozis (sünnet derisinin geriye kıvrılmaması) mesanenin bakteri ile temasına neden olur. Okul çocuklarında sık görülen idrarı eve saklama eylemi de idrar yolu enfeksiyonlarının nedenlerindendir." bilgisini verdi.
ENFEKSİYON BELİRTİLERİ
Çocuklarda üriner enfeksiyonları belirtileri hakkında bilgiler veren Akdere, ''Çocuklarda üriner sistem enfeksiyonlarının belirti ve bulguları çocuğun yaşına göre değişkendir. Bebekler ve özellikle 2 yaşından küçük çocuklarda bulgular genellikle üriner sistemle ilişkili değildir ve kolaylıkla gözden kaçabilir. Bebekler ve 2 yaşından küçük çocuklarda Huzursuzluk, kusma ve ishal, karında şişkinlik, yeni doğanda uzamış sarılık, iştahsızlık ve beslenme bozukluğu, vücut ısısında düzensizlik, sebepsiz yükselen ve düşmeyen ateş en sık görülen semptomlardır. Büyük çocuklarda ve erişkinlerde semptomlar daha belirgindir ve enfeksiyonun yerine göre bulgular değişkenlik gösterir. Alt üriner sistem enfeksiyonlarında görülen semptomlar İdrar yaparken yanma, sık idrara çıkma, karın alt tarafından ağrı, tuvalete yetişemeden idrar kaçırma ve kökü kokulu, anormal renkte kanlı idrar'dır. Üst üriner sistem enfeksiyonlarından akut pyelonefrit idrar yolu enfeksiyonları içinde en ağır ve böbrekte en fazla hasar bırakan hastalıktır. Özellikle küçük çocuklarda kalıcı hasar ihtimali daha fazladır. İdrar yolu enfeksiyonu geçiren çocukların yüzde 10' unda tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları olan çocukların yüzde 25' inde ve vezikoüretral reflülü (böbreklere idrar kaçması) çocukların yüzde 30'unda kalıcı böbrek hasarı gelişebilir. En sık görülen semptomlar titreyerek yükselen ateş böğür ağrısı ciddi bulantı ve kusmadır. Bu semptomlara ek olarak sistitizm semptomları da gözlenebilir" diye konuştu.
İDRAR ÖNCELİKLE MİKROSKOP ALTINDA İNCELENİR
İdrar yolu enfeksiyonu tanısı için idrar tahlili ve idrar kültürü yapılması gerektiğini belirten Akdere "İdar öncelikle mikroskop altında incelenir. Kesin tanı idrar kültüründe anlamlı miktarda bakterinin üremesi ile konur. İdrar yolu enfeksiyonu, idrar kültürü ile kanıtlandığında böbreğin tutulup tutulmadığına karar verilmelidir. Üriner sistem enfeksiyonu kültürle kanıtlanmış olan çocuklar en kısa zamanda radyolojik olarak değerlendirilmelidir. Enfeksiyonda tanı yaşı ne kadar küçükse tekrarlama riski o kadar fazla olduğundan dolayı radyolojik değerlendirme ertelenmemelidir. İdrar yolu enfeksiyonu olan çocuklara antibiyotik tedavisi hemen başlanmalıdır. Etkin tedavi üriner sistem hasarlanma riskini en aza indirir. Şiddetli enfeksiyonlarda tedavi 10-14 gün sürmelidir. Çocuklarda. üriner semptomların tespit edilme güçlüğünden ve uygun antibiyotik tedavisi sonrası normal radyolojik tetkikler olmasına rağmen özellikle kız çocuklarda enfeksiyonun tekrarlama ihtimalinden dolayı tedaviden sonra düzenli takipler yapılmalıdır." dedi.
GENİTAL BÖLGELER SAF SU İLE YIKANMALIDIR
Çocuklarda üriner sistem enfeksiyonlarından korunmak için neler yapılması gerektiğini söyleyen Akdere" Çocuklara idrarın açık renk olmasını sağlayacak şekilde yeterli miktarda sıvı verilmelidir. Çocuğun günde 3-4 kere idrar yapması sağlanmalıdır. Çocuk tuvalette yeterli süre kalmalıdır. Acele ile yapıp kalkmamalıdır. Genital bölge sabun veya şampuanla değil, saf suyla yıkanmalıdır. Kızlarda genital bölge temizliği önden arkaya doğru olmalıdır. Kabızlığa karşı önlemler alınmalıdır. Özelikle kız çocuklarında banyo süresi çok uzatılmamalıdır ve tahriş edici özelliğe sahip köpüklü sabun ve şampuan kullanılmamalıdır." diyerek, anneleri uyardı.
